Gülce Edebiyat Akımı

Tam Görünüm: ادبی اوغورلوق و "گولجه ادبی آخیمی"ایله "زلال‌"سبکینین لال ایلگیسی
Şu anda Hafif Görüntüleme modundasınız. Sayfayı normal görüntülemek için, buraya tıklayın.
ایلقار موذن‌زاده

گیریش:
دونیادا اؤزل اولاراق آمئریکا و آوروپانین چوخلو اؤلکه‌لرینین ادبیاتیندا، هر بیر ادبی اثرین اوغورلانماماسی و مولف- مصنف‌لر حاققی‌نین قورونماسی یئرینی تاپیب‌دیرسا، تاسسوفله هله دونیانین چوخلو اؤلکه‌لرینده بو حاقلار قورونمور. ایران، افغانیستان و کپی رایت یاساسی قورونمایان بونلارا تای اؤلکه‌لرده، ادبی اوغورلوغون چوخ یایغین اولدوغونو گؤروروک. بو آرادا پئرفئسیونال ادبیاتا صاحیب اولان آوروپا و آمئریکا ادبیاتی، مولف حاقلارینی کسینلیکله ساوونور، حقوقی و یاسال قوروملار بو مساله‌نی جدیتله ایزله‌ییب بو ساحه‌نین سوچلولارینی جزالاندیریر، بو اوزدن توپلومسال، سیاسی و حقوقی ساحه‌لرده گلیشمیش اؤلکه‌لرین ادبیاتی، اوچونجو دونیا اؤلکه‌لرینه باخاندا ادبی یاساسیزلیقدان چوخ اوزاقدیر و بونا گؤره ده بو اؤلکه‌لرده ادبی اوغورلوق‌ آز باش وئریر. بئله بیر دورومدا و تئکنولوژی آراج‌لاری اؤزه‌للیکله نئت اورتامی ایله سانال دونیاسینین گئنیشلنمه‌سی ایله یاناشی، ایران چرچیوه‌سینده اینترنت‌و ادبی فضالارلا ایلگی‌لنه بیلن هر بیر ادبیاتچی‌نین ادبی اوغورلوق یاپماسی و یا اینتیهالا معروض قالماسی راحاتجا اؤن‌گؤروله بیلن بیر اولایدیر. چونکو بو قونو ایله ایلگیلی گوجلو بیر یاسال قورومو اولمایان بئله بیر توپلومدا، بیر سیرا سوروملولوق دویمایان ادبیاتچیلاردا، بیلر- بیلمز بو ایشه قول قویور، بو اولایین گئت-گئده گئنیشلنمه‌سینه سبب اولورلار و سانکی بیر سیرا اؤزلرینه "ادبیاتچی" آدینی قویانلار دا بو قونونو جیددی توتمادان بونون عادیلشمه‌سینه جان آتیرلار! بو ادبی اوغورلوغون گئنیشلنمه‌سینه جان آتانلار هر بیر یئنی باسیلمیش شعر و اؤیکو توپلوسونو صایفالادیقدا، گؤزل قونولار، سؤزجوک بیرلشمه‌لری، فضا و اثرین باشقا اؤزه‌للیک‌لرینه راستلاشیب سئودیکده قایناق وئرمه‌دن، راحاتجاسینا اؤز اثرینده ایشله‌دیر و دئمه‌لی ادبی سانال آلاندا آختاریش آپاراندا، هر هانکی گؤزه‌ل قونو، ترکیب، فضا و باشقا اؤزه‌للیک‌لره راسلاندیقدا، هیرسیزجا اونلاردان یارارلانیب، باشقاسینین یازیسیلا پوز وئرمک، گؤزده اولماق و اؤزونو بیر یارادیجی کیمی، ادبیاتچی‌لارین ایچینده یئرلشدیرمک ایسته‌ییر. تاسسوف‌له بو ایش او قدر عادی‌له‌شیب‌دیرکی هر کیم پئرفئسیونال بیر جیب‌ووران کیمی رول اویناییرسا بو ایشی گؤره بیلر، بلکه‌ده اوغورلوق دئییل کیمی ده‌یرلندیریلمک‌ده‌دیر بو ایش.
بو قونو یالنیز ادبیات ساحه‌سینده یوخ، بوتون بیلیم‌یوردو، قزئته‌، ژورنال‌، هفته‌لیک، آیلیق و حتی کوتله‌وی اینفورماسیا مرکزلرینده ده باش وئرمک‌ده‌دیر. تاسسوف‌له دئمک اولار 90% لیسانس و یوکسک لیسانس تئزلری، مقاله‌لر، خبرلر و ... پلاجیاریسم(ادبی اوغورلوق) دان اوزاق دئییل. یازیچی‌نین آدینی مقاله‌لرین باشیندان کسیب اؤز مقاله‌سی کیمی اوخول‌لاردا و بیلیم‌یوردالاردا مقاله و تحقیق اولاراق ایره‌لی سورمک، تام عادی بیر ایشه چئوریلیب‌دیر. هردن‌سه بیر مقاله‌نین اونلار یازیچی طرفیندن ایددیعا اولونماسینی گؤروروک!
(بو گیریش، منیم گلجکده یاییملاناجاق ادبی اوغورلوق حاققیندا یازدیغیم توپلونون اؤن سؤزودور و بوردادا گتیرمه‌ییمی‌ گرکلی بیلدیم)
قونوموزلا ایلگیلی اولدوغونا گؤره، اؤنجه سایین اوخوجولارا ادبی اوغورلوق، پلاجیاریسم، اینتیحال و آشیرما حاققیندا بیر آچیقلاما وئرمک ایسته‌ییرم.
کؤکو پلاک[1] سؤزونه دایانان و تورکیه تورکجه¬سینده حقوق ساحه‌سینده: اینتیهال؛ اجتماعی ساحه‌ده ایسه آشیرما سؤزجویونه چئوریلن ایفاده‌نی چوخوموز چئشیدلی ساحه‌لرده ائشیتمیشیک.(a) بو حرکتی ائدن ده، «هیرسیز، آشیرماچی، ساریق، اوغرو» کیمی سؤزلرله آدلاندیر‌لیر(b).
پلاجیاریسم[2]نه دیر؟
"پلاجیاریسم ادبی اوغورلوق دئمک¬دیر. باشقا یازیچیلارین، اثرلرینین بیر پارچا یوخسا بیتؤوونو، فرضیه‌سینی، مقاله‌لرینین سونوجونو، اثرینی و یازیچی‌سینین آدینی چکمه‌دن گؤتورمک و اونلاردان یازیلاریندا و اثرلرینده یارارلانماق ادبی اوغورلوق دور.
پچ رایتینگ/پارافراجیاریسم[3]باشقا یازیچیلارین جومله‌لرینی گیومه‌یه سالمادان و آدلارینی چکمه‌دن ایشلتمک، مقاله‌نین بیر بؤلوم‌لریندن یارارلانماق، بیر سیرا سؤزجوک‌لری دئییشیب و باشقا اونلارا بنزر سؤزجوک‌لری یازیدا یئرلشدیرمک‌دن عیبارت‌دیر."©
بو اساس‌دا بؤیوک تحقیقات و اینجه‌له‌مه‌لر تملینده یازیلمیش و یارادیلمیش بیر اثری، نظریه‌نی، سبکی و بیر ادبی اثری تیکه‌له‌ییب، خیردالاییب و او اثرین تیکه‌لریندن باشقا فورمت‌ده یارارلانماق بیر ادبی اوغورلوق تعریف اولونوب و پلاجیاریستیک بیر داورانیش ساییلیر. بو داورانیش کپی رایت یاساسینی سیندیرماقدان و مؤلف حاقلارینی دانماقدان علاوه، بؤیوک بیر هیرسیزلیق و بیر جورم تانینیر. نییه کی هر بیر یازیچی و شاعیرین دوغال اولاراق شعرلری و یازیلاری اونون ابدیلیک معنوی و ماددی یاتیریملاری‌دیر و بو ایش، بیر کیمسه‌نین آنبارینی تالان ائتمک، جیبینی وورماق، صاندیغینی اوغورلاماق، دوواریندان آشیب ائوین تاراج ائتمک کیمی بیر ایش ده‌یرلندیریلیر.
"پلاجیاریسم و یا ادبی اوغورلوق آنلامینی داشیان «اینتیحال»(آشیرما)، بیر باشقا اینسانین ادبی یارادیجیلیغینی، ادبی خلاقیتینی، آراشدیرما و تحقیقاتینین هامیسی و یا بیر پارچاسینی منیمسه‌مکدیر؛ ائله بیر داورانیش کی بو ایش، بو شعر، بو یازی، بو سبک، بو قالیب، منیم یارادیجیلیغیم‌دیر دئیه سسله‌نیر. عربجه کؤکنلی و عثمانلیجا اینتیهال سؤزجویونون تورکجه قارشیلیغی («آشیرما» سؤزجویو) قوللانیلماقدادیر."(d)
منجه تورکیه ده یئرینه دوشموش بو سؤزجوکدن آذربایجان تورکجه‌سینده ده یارارلانماق اولار. دئمک بو ایلک دؤنه گونئی ادبیاتیندا ادبی اوغورلوق تئرمینینه بیر قارشیلیق اولاراق اؤنه‌ریلیر، یازیچیلارلا و پئرفشیونال اوخوجولارلا بو تئرمینین اوزه‌رینده دانیشماق یئری اولا بیلر. بو اؤنری‌نین ده آلینیب آلینماماسی ادبیاتچیلاریمیزدان آسیلیدیر و گله جکده بو حاقدا(دیلچیلیک حاققیندا) قورولان ادبی قورولتایلاردا بو قونولاری ایره‌لی سورمک اولار. ادبی اوغورلوغا «آشیرما» سؤزجویونو اؤنردیییمده بیزیم هم ادبی دونیامیز همده کوتله آراسی دانیشیق‌لارادا باخاندا «آشیرما» سؤزجویو اویغون بیر قارشیلیق نظره گلیر؛ نئجه کی، ائله کوتله آراسیندادا بئله بیر ایفاده دن خالق یارارلانیر:
بیر کیمسه یالان بیر سؤز و یا اؤزونه عائید اولمایان گوج، وار، یئته‌نک و باشاریق‌دان دانیشاندا و یالاندان دوغا اوستو بیر ایشی گؤرمک ایددیعاسی اولان کیمسه‌یه ائله کوتله آراسیندادا بئله بیر ایفاده‌لر گئدیر:
فیلان کس آشیریر هاا! یا فیلانکس یامان آشیران دیر.
اینتیحال نه دیر؟
بیر سؤزلوک ده اینتیحال بئله آچیقلانیر(e):
"چالما- باشقاسینین مالینی منیم دیر ایددیعا ائتمه-بیرینین یازیسینی یا شعرینی اؤزونونکو کیمی گؤسترمه."
نسخ یا اینتیحال ادبیات دونیاسیندا بیر باشقاسینین سؤزونو اؤزونه چیخماق تعریف اولونور. بو اؤزونه چیخماق، عینی مطلبی گؤتورمک یوخسا اوندا چوخ بالاجا ده‌ییشیک‌لر یاراتماق‌دیر.
حدودا ایل-یاریم بوندان اؤنجه بیر گون، دوستلاریم "عیسی زینی" و "زامان پاشازاده"ایله قفه ده ادبیات باره‌سینده بحث ائتدییمیزده، من تورکیه ده یارانان "گولجه ادبی آخینی"نی دوستلارا تانیتدیریب، اوخودوغوم مقاله‌لر باره‌سینده دانیشیردیم و کاغید اوزه‌رینده گولجه قالیب‌لرینین شکیلینی چکدیییمده، دوستوم "زامان پاشازاده" بو ایکی قالیبین بیر-بیرینه بنزه‌مه‌یینه ایشاره ائتدی. (دادا بیلوئردی ایددیعا ائتدییی زلال قالیبی‌ایله، گولجه ادبی آخینینداکی اوچگئن قالیبینین بنزرلییینی). ایل-یاریم موددتینده بو قونودا آپاردیغیم تحقیقاتی سایین اوخوجولارین قوللوغوندا سورولاریمین جاوابلانیلماسینی ایسته‌ییرم.
بیلدیییمیز کیمی رادیونون مخترعی 1874-جو ایلده ایتالیالی مارکونی‌دیر و هئچ زامان ایکس جینابلاری دوروب نئچه ایل اوندان سونرا "من رادیونو اختراع ائله‌میشم" سؤزونو دئیه بیلمز. اولورسا حتی رادیونون اوندان اؤنجه اختراع اولماسیندان خبرسیز اولسون. نییه کی رادیونو 1877-جی ایلده باشقا بیریسی اختراع ائتسه ده، یئنه مارکونی‌نین آدینا ثبت اولوبدور. بواؤرنک‌له تورکیه و ایران دا ایکی بنزر جریانین یولا دوشمه‌سینی اینجه¬له¬یه¬جه¬ییک. بو آراشدیرما ماراقلی بحث‌لر اورتایا گتیریر. ایران دا فارس و تورک ادبیاتیندا "زلال" آدلی بیر سبکین هر یئرده رئکلام اولونماسی و تورکیه ده "گولجه" آدلی بیر ادبی آخینین یارانماسی. بو حاقدا فاکتلی بیلگی¬لر اوخوجولارا وئریلیب بیر سیرا سورولار سایین "دادا بیلوئردی" جینابلاریندان(زلال آدلی سبکینین یارادیجیسی اولاراق چیخیش ائدن کیمسه) سوروشولور و سایین "دادا" جینابلارینین منطیقی جاوابلاری گؤزله‌نیلیر.
آشیرما
"وورغولادیغیم کیمی«آشیرما»(اینتیهال)، باشقا‌لاری‌نین دوشونجه‌لری و گؤروشلرینی بیلگی قایناغینی بیلدیرمه‌دن گؤتوروب ایستیفاده ائتمک و اؤز گؤروشو کیمی تقدیم ائتمک‌دیر. آشیرما چئشیدلی فورما‌لاردا حیاتا کئچه بیلر:
بیر باشقاسینین یازی‌سینی یا دا باشقاسینا عایید بیر کیتاب‌دان یا قزئت‌دن بیر هیسسه‌سینی، بیر ژورنال مقاله‌سینی یعنی باشقا‌لاری‌نین چالیشما‌لارینی- تامامیله یا دا بیر پارچاسینی- قایناق ایفاده ائتمه‌دن کلمه-کلمه کوپیا ائتمک آشیرما‌نین ان چوخ گؤرولن فورمالاریندان‌بیری‌دیر.
بیر باشقاسی‌نین چالیشماسینداکی دوشونجه و گؤروشلرینی دیل‌سل و یاپیسال آنلاتیمینی ده‌ییشه‌رک ایستیفاده ائتمک آشیرما‌نین ایکینجی فورماسی‌دیر. باشقا‌لاری‌نین اثرلرینده‌کی سؤزلری ده‌ییشیب، اساس جومله‌لری چیخاریب و یا اونلارین سیراسینی ده‌ییشیب ایستیفاده ائتمک آشیرما دیر. بئله بیر دورومدا، قایناق، حاشییه‌لرده گؤستریلمه‌لی‌دیر.
آشیرمانین بیر باشقا فورماسینی ایسه بیر باشقاسی‌نین دوشونجه‌لری اساسدا بیر یازی یازماقدیر. بو یازی‌لاردا دیل، آنلاتیم یازینی یازان کیمسه‌نین اولماقلا بیرلیکده دوشونجه‌لر باشقاسینین‌دیر.(f)
بو مقاله ده بیر کیمسه‌نی سوچلاماق یوخسا یارقیلاماق مقامیندا اولماییب، یالنیز بیر سیرا سورولار ایره‌لی سوره‌جه‌یم و فاکت لارا اساسلانیب ادبی اوغورلوق باره سینده اطرافلی بیلگی لر وئردیکده تورکیه و ایران دا کی بنزر ادبی جریانی آراشدیراجایام.
دوغال اولاراق اینتیهال (یاسال اولمایان گؤتورمه)، بیله‌رک دن اولدوغو قدر بیلمه‌یه‌رک دن ده یاپیلا بیلیر. بونا دا کریپتومنئزی[6]دئییلیر. اؤرنه‌یین: یازارین اوشاقلیغیندا اوخویوب سئودییی بیر اثر یا دا متن، آلت بیلینجینده ساخلانیلیر و سونرالار بیرگون یازدیغی بیر روماندا یازی‌دا، شعرده، اورتایا گتیردییی بیر نظریه و یا باشقا یارادیجیلیق‌لاردا، بیردن اورتایا چیخیب، یازارین یارادیجی‌لیغینین بیر پارچاسییمیش کیمی اورتایا تؤکولور و بیر باشقاسی بونون بنزرلییینی سئچه‌نه قده‌ر اینتیهال قاریشیق بیر قونو اولورو. (g)
سایین دادا نین زلال سبکینده گولجه ادبی آخینیندان کپی ائتدییی بوردا کسین اولاراق دئییلمه‌ییر. اولا بیلسین کی سایین دادا جینابلاری بو جریاندان خبرسیز اولسون یوخسا خبرلی، اورتادا اولان مساله بیر سیرا چاتیشماز و منطیق‌سیز داورانیش‌لاردیر.
زلالین دوغولوش و چیخیشلاری:
سایین "دادا بیلوئردی" جینابلاری "زلال"آدلی بیر قالیبین یارادانی اولاراق بوتون وئبلاگ‌لار و سایت‌لاردا مطلب یوکله‌ییب، کامنت اولاراق گئنل و اؤزل، چیخیش ائتمک‌ده‌دیر. بو چیخیشلاردا، دونیانین ادبی میدانلاریندان آد آپاردیقدا، زلال آدلی سبکینی "دونیاسال بیر ادبی ژانر" آدلاندیریر. دادا، زلالین حاققیندا یازدیغی تانیتیم‌لاردا بئله یازیر:
"«زلال» به آسمان هم شاخه دوانیده است. ازتاجیکستان، از ایران، از افغانستان، از عربستان، از آذربایجان، از آمریکای جنوبی، از هلند... سرانجام اینکه دیگر، «زلال» مال ادبیات جهان است و مقامش نیز بسیار بالاتر از اینهاست که تصوّر می‌‎شود. حقیر هم که منشی زلال هستم، بجز نوکری در آستانه‌ی اهل قلم نمی‌دانم. مطمئن باشید که امواج زلال را در آینده بیشتر خواهیم دید."(h)
سایین دادا تورکجه‌نی باشاردیغیندان آرتیق، تورکجه‌ده شعر ده یازیر. بو دونیاسال ایشلره قول قویان بیر ادبیاتچی نئجه بیزیم بو قولاغیمیزین دیبینده اولان تورکیه ادبیاتیندان خبرسیزدیر؟ و نیه لاپ اوزاق اؤلکه‌لری آد آپاردیغی یئرده تورکیه دن آد آپارمیر؟ زلال آدلاندیریلان سبکین یازاری اولاراق تاجیکستان، افغانستان، عربستان، آذربایجان، هلند... کیمی اؤلکه لرده لاتین آمریکاسینا قدر...! بونون یاییلماسینی دئییر، آمما چوخ ماراقلیدیر کی حتی آذربایجان دا دا یاییملانان گولجه باره ده خبرسیزدیر سانکی! بو سایت دا(i) تام آچیق و آیدین بیر شکیلده آذربایجان دا گولجه‌نین چیخیشینی گؤردویوموز یئرده سایین دادا دان شاشیردیجی بیر چیخیشلا "زلال حتی در آذربایجان هم ریشه دوانیده است" سؤزونو ائشیدیریک. سایین دادا نین بو دانیشیغیندا آمریکای لاتینه قدر سؤز گئدیر، آمما دونیا ادبیات قوطب‌لاریندان بیری اولان تورکیه‌دن آد آپاریلمیر، حالبوکی هم دیل و هم جوغرافیا باخیمیندان دا بیزیم یاخینلیغیمیزدادیر. نییه کی دادانین تورکیه دن آد آپارماماغینین اساس بیر ندنی وار. تورکیه ایللر زلال دان اؤنجه سایین دادا طرفیندن ایددیعا اولونان ژانری قات-قات گؤزل و گئنیش سویه‌ده یارادیب، یئرینه سالیب و یوزلرجه گوجلو-گوجلو شاعیر گولجه! قالیبینین چئشیدلی ژانرلاریندا شاه اثرلر یارادیب شارقیلار بسته‌له‌ییبلر. بیلوئردی جینابلاری شخصی وبلاگیندا یازدیغی یازیا اساسلانیرام: "اولین روز تولد زلال: دوم بهمن ماه 1388"(j).
حالبوکی سایین مصطفی جیلان 25/10/1384 تاریخیندن بویانا(k) گولجه آدلی بیر ادبی آخینا بیانیه‌لر، پلاتفورم‌لار و مقاله‌لر یازیب‌دیر. یانی سایین دادا دان اؤنجه بو ژانر تورکیه‌ده یارانیب‌دیر. بو مقاله‌نین سونوندا(l) وئردیییم لینکین--اوخوجولار بؤلومونده کی باخیشلاردا--، بو جریانین هانسی تاریخده یارانماسینی اوخویا بیلرسینیز. گولجه‌نین فرم‌لاریندان بیر اؤرنک شکیل فرمتینده و آشاغیدا باشقا بیر شعرله گتیریرم:
'GİTME KAL

Sen
Gelir
Gidersin,
Çiçeklenir
İçimdeki dal;
Gerçeğe döner düş,
Gerçeğe döner masal...
Kokun, nefesin, sesin
Odamı doldurur...
Tez biter zaman
Susar saat
Diyemem
Gitme
Kal! ..(m)
و بیر اؤرنک ده سایین دادا بیلوئردی یازدیغی شعردن:

به تو گفتم برو!
تأخیر مکن صبحدم برو!
این شب دوباره جان مرا می درد وَ تو
خوشدل مباش بر دوسه لب بوسه های پر ز غم برو!
دیدم کسی زپشت صدا میکند تورا و تو هی پرسه می زنی!
انگار عـاشقی به مـن ، اگـر آماده ای سپرم بر تو تمام دلم برو!
باری بـرو برای جهانی امیــر باش بــرو ای شکستــه دل
خود را اسیر درد مکن پای هـزاران عـدم بـــرو!
دریا برای شعله نمی نازد عار کن!
اینبار نجوش هیچدم برو!
برو! محکم برو!(n)

فرم باخیمیندان دادانین بو شعرلریله و ایره‌لی سوردویو قالیبین بنزرلییی گولجه ایله تام بیر فرمتده و شکیلده‌دیرلر. زلال ایله بو "اوچگئن" قالیبلی شعرین بیر فرم دا و شکیل ده و فرمول دا اولان بو قالیب، گولجه ادبی آخینینین چئشیدلی و چوخلو قالیبلری ایچینده، یالنیز اونون بیر قالیبی‌دیر. ائله کی ایللر اؤنجه بو سایاق قالیبلرده تورکیه ده سایین دادا چیخیش ائتمه‌میش‌دن اؤنجه چئشیدلی-چئشیدلی قالیب‌لر یارانیب‌دیر: گولجه چارپازلاما، گولشن، اوچگئن، بولوشما، اوچله‌مه، توکماک، ییغیتجه، آکروستیک، سونئم، سربست زینجیر، تئکیل، دؤننجه، یونوسجا، باهچه، گولوستان، توغرا، اوچگول و...(o)
سایین دادا بئله بیر چیخیشلار ائدیر:
"شعر زلال بطور خالص شعری ایرانی الاصل بوده در بطن ایران تولد یافته و باعث افتخار ایران است
من امروز دوّم بهمن ماه سال یکهزار و سیصد و هشتاد و هشت هجری شمسی، این نوزاد تازه تولّد یافته را به یاری خدای عالم و عالمیان و در سایه دعای شما عزیزان، در صحّت تمام به آغوش گرم جهان ادبیّات تحویل دادم."(p)
و یا باشقا بیر سؤزده:
راهبران و راهنمایان ماهری که در حقیقت با رعایت دقیق قانون زلال، پایه‌گذاران و تاثیرگذاران اصلی زلال در ادبیات جهان به حساب می‌آیند برای همه‌ی زلالسرایان عزیز ضمن توصیه¬ی ارتقاء محتوای کلام، آرزوی سربلندی می¬کنم و امیدوارم که در هر کجای کره¬ی زمین مشغول خدمتند، سلامت و خوشبخت و موفق باشند. (q)
سایسیز کامنتلرله وبلاگ و سایتلاردا رئکلام اولونان زلال سبکی، ایللر اؤنجه تورکیه‌ده چوخ گئنیش سویه‌ده یارانیبدیر. بونون اورژینال نوسخه‌سی تورکیه درنک‌لرینین ادبیات باغچالاریندا یارپاق کیمی یئره سه‌په‌لنیب! زلال دئییلن، گولجه ادبی آخینینین یالنیز بیر دامجی‌سی. زلال آدلاندیریلان همن "اوچگئن" ژانرینین کوپیسی‌! و بو اورتادا باش قالدیران سورولار:
- بو ادبی ژانریزین دونیاسال اولماغینی و اونون دوغولماسینی دونیا ادبیاتینا تبریک دئدیییزده، دونیا ادبیاتینین هانسی قاباریق و باش درنک‌لریله ایلگی‌ده‌سیز؟ هانسی رسمی آلانلاردا و اولوسلار آراسی ادبی قوروملاردا بو بولونتو و یارادیجیلیغیزین دونیاسال اولماسینی ثبت ائدیبسیز؟ یقین کی بئله بیر ایددیعازا گؤره، آوروپا و آمئریکا ادبی درنک‌لریله ایلگی ده اولماغیزی ایثباتلاندیرمالیسیز. گولجه ژانریندا اوچگئن قالیبینین کپیسی اولان زلالی نئجه اؤز تاپینتیز کیمی تقدیم ائدیرسیز؟ ادبیات¬دا بؤیوک بیر پارتلاییش و دئوریم‌می‌دیر بو؟ بو درجه ده شیشیردیلمیش ساده بیر سبکین سیزدن اؤنجه تورکیه ده یارانماسینا نئجه یاناشیرسیز؟ نئجه سیزدن اؤنجه یارادیلمیش سبکی اؤز آدیزا یایاراق اونو دونیا ادبیات تاریخینده بیر دئوریم سانیرسیز؟ سایین "مصطفی جیلان"ین بوتون بیانیه‌لر، پلاتفورم، اساسنامه و مانیفیسلرینی اوخویان من، هئچ بیرینده بو قدر شیشیرتمه و ایغراقی گؤرمه‌دیم. بونا باخمایاراق کی دئدیییز زولال، سایین جیلان جنابلارینین یاراتدیغی ادبی آخینین قارشیسیندا بیر داملادیر دنیزین اؤنونده..
دؤنه دؤنه دادا یازیلاریندا «ژانرهای پیشین دنیا» ایچینده زلالین حئیرتلی اولماغینی وورغولاییبدیر:
"درمقایسه با ژانرهای پیشین دنیا، پیشرفت زلال در طول یک سال، حیرت انگیز بوده است"®
سایین دادا دان ایسته‌نیلیر هانسی مقاله‌لر و بیلیمسل تحقیقات‌لاردا «ژانرهای پیشین دنیا»نی اینجه‌له‌ییب و زلالین «حیرت‌انگیز» اولماسی نتیجه‌سینه چاتیبسیز. بوتون "ژانرهای پیشین دنیا" حاققیندا درین بیلگی‌سی اولان سایین دادا، نئجه بو قولاغیمیزین دیبینده تورکیه‌ده کی او بؤیوکلویه یولا دوشن گولجه ادبی آخینین دان خبرسیزدیر؟ یوخسا تورکیه کیمی بؤیوک بیر ادبیاتا ییه‌له‌نمیش اؤلکه‌نین ادبیات تاریخینین ژانرلارینی واراقلاماییبمی؟ اوخویوبلارساگولجه‌نی گؤرمه‌مک‌لری اولاناقسیزدیر. اوخوماییبلارسا نئجه"بنیانگذار" آدینی اؤزلرینه ایطلاق ائده بیلیرلر؟
چئشیدلی سایتلار و وئبلاگ لارداکی یازیلاردا نئجه، هانسی بیلیمسل و ادبی گؤوه‌ن‌له زلالین اؤزه‌للیکلرینی "اصول منحصر به فرد" آدلاندیریبسیز؟(s)
"منحصر به فرد"یازیلان تئرمین، بوندان اؤنجه هئچ بیر ژانرا بنزه‌مه‌ین و یئنی قالیب، فرم، یئنی فلسفه ایله اورتایا گلن بیر ادبی جریانا دئییله بیلر. حال بوکی زلال آدلانان سبک، اؤنجه "مصطفی جیلان" واسیطه¬سیله ادبیات دونیاسینا تقدیم اولونوبدور.
و بیر باشقا یئرده ده دئییبسیز:
"به خاطر داشته باشید که این قالب جدید، ساختمانی است نوین و بی نظیر و تک و با استخوانبندی و نظمی پیشرفته تر که ظهور ش را بر علاقمندان فن شعر تبریک عرض میکنم."(t)
بیر بولونتونو، ایختیراعی، ادبی بیر سبکین یارانماسینین ایددیعاسینی داشییان بیر کیمسه، دونیا آدلیم و اعتیبارلی ادبی درنکلرینده آراییش-آختاریش آپاریب، ادبی تورلرینین هامسینیدان بیلگی الده ائدیب، سونرا بیر دونیاسال آخین‌ یاراتماقدان دانیشماغا دیلکچه الده ائده بیلر. سیز بو ایددیعازا گؤره هانسی دیلکچه ایله چیخیش ائتمه¬ییزی آچیقلامالیسیز.
یئری واردیر بوردا گولجه‌نین حاققیندا سایین اوخوجولارا بیر سیرا بیلگی‌لر وئریلسین.
گولجه ادبی آخینی آدی وئریلن حرکت ادبی بیر درنک اولاراق مصطفی جیلان، اکرم یالبوز، عثمان اؤجال، اوزان سنتئزی(گولتکین توغا)، هارون ییغیت، یوسوف بوزان و رفیکا دوغانین اؤنجوللویونده 20/10/2009 گونونده توپلام یوزه یاخین شاعیر و یازارلاردان اولاشان بیر درنک اولموشدور. سیزین بو اورتایا قویدوغوز زلال سبکینده هانسی تورکیه¬نین گولجه آخینینین یازار و شاعیرلرینه تای درنه¬ییز اولوبدور. سیز تک باشیزا ساده بیر سبک ایره¬لی سوردویوزون بو قدر های هارای واردیرمی؟
گولجه ادبی آخینی حاقدا بیر سیرا بیلگی¬لر:
گولجه ادبی آخینی:
"گولجه، یئنی ادبی آخین...
1- گولجه، هاراداسا بیر عصره یاخینلاشان ادبی آخین آختاریش حسرتیمیزی درنه‌یه چئویرن‌دیر.
2- آنا دیلیمیز تورکجه ایله میصراع‌لارینی ناخیش-ناخیش توخویان شاعیرلرین کؤنول و اورک بیرلییینی مئیدانا گتیردییی، من دئمه‌ین بیز دئیه‌ن‌لرین چاغداش ادبی حرکتی‌نین آدی‌دیر.
3- گولجه، تورک شعر تاریخی‌نین موکممل کئچمیشین‌دن سورعت و ایلهام آلا‌راق، بو گونو دوننله ایلگیلندیریب گله‌جه‌یه یوروین بیر آخین‌دیر.
4- عروض، هئجا، سربست وزن‌لرینین اوچو ده بیزیم؛ بو بیزیم اولان وزن‌لری، باشقا قایدا قورال‌لاری ییخما‌دان، پوزما‌دان، قارشی چیخما‌دان؛ لازیم اولدوغوندا بایرام سحرینده بیر یئره توپلانان عائله اویه‌لری کیمی، گولجه شعر تملینده توپلایان، یئنی‌دن یئنی ادبیات آنلاییشی‌دیر.
5- میللی اولما‌دان، دونیاسال اولونا بیلمه‌یه‌جه‌یینی؛ ایچینده یاشادیغی میللتین-جمعیتین اورک دیلی اولما‌دان دونیا شعر پلاتفورمونا‏ چیخیب، او بیری جوغرافیا‌داکی شعرلرله قوجاقلاشیلامایاجاغینی فرض ائدن شعرسل بیر باخیش‌دیر.
6- گولجه، سینانمامیشی سینایان، دئییلمه‌میشی سؤیله‌ین؛ آنجاق، پوزمایان، گؤزل و کئیفیتی ایره‌لییه داشییان، قالیجی شعر یولوندا ایز بوراخماغا چالیشان شاعیرلرین ادبی بیرلییی‌دیر.
7- اوخویان، آراشدیران، تفککور ائدن، دوشونن، آرزولایان، اینانان، سئون، کؤنول وئرن، حؤرمت ائدن؛ دوغوم یئری هارا اولورسا اولسون، عینی دیلی دانیشان، عینی وطنه سئودا‌لی، عینی بایراق آلتیندا یاشامانین دینجلییینی دویان اؤلکه‌نین باغیمسیزلیغینی مودافیعه ائدن، آنادولو اینسانی‌نین اورک دیلی اولان قلم‌لرین گولجه میصرالاریندان‌یارانان، شعرله باشلاییب ان قیسا زامان دا باشقا ادبی تورلرده ده فیکیرینی اؤرنک‌لرله سونا‌جاق بؤیوک و جسارت‌لی آنلاییش‌دیر.
8- وزن، قافییه، اؤلچو و قایدا‌لار؛ عصرلرین سوزگجیندن سوزوله‌رک گونوموزه قدر گلمیش‌دیر. آنجاق، بوتون بونلار یالنیز بیر واسیطدیرلر. اساس اولان، عصرلره یئنی‌لمه‌یه‌جک قالیجی شعردیر. واسیطه‌لر قالیجی شعریمیزین گؤوده‌لری‌دیر. واسیطه‌لر، آماجیمیز اولا بیلمز! تکلیف ائتدیییمیز و بوندان سونرا دا تکلیف ائده‌جه‌ییمیز واسیطه‌لر، کیمی‌لرینی چاشدیرا بیلر. بونو چوخ یاخشی آنلاماقداییق. ادبیات شهری‌نین زیبیل‌لییی اؤزونه ادبی آخین آدینی وئرمیش نه قدر ایشلرله دولودور. بو گون بیزه قارشی چیخانلار، بونو یاخشی بیلمه‌لی‌دیرلر کی، بیزی و آنلاییشیمیزی، تکلیف ائتدیک‌لریمیزی، اثرلریمیزی ایچینده یاشادیغیمیز تورک خالقی قبول ائتمز ایسه، بیز ده او زیبیل‌لیکده ایشتیراک ائده‌جه‌ییک. او سببله، دوست‌لاریمیزین چالیشمایا قاپیلما‌لارینا گرک یوخ‌دور. زامان و ادبیات تاریخی، چاشماز اؤلچوسونو بیر دفعه ده گولجه‌میز اوچون قوللانا‌جاق‌دیر.
9- یالنیز؛ گولجه اؤنجوللری‌نین بیلگی دنمه‌سی، یئنی‌لیکچی آنلاییشی، سهو ائدیلر ایسه عوذور دیله‌یه بیلمه و ایمتینا ائده بیلمه اردم‌لری ایله عصرلرین قیزیل زنجیر حلقه‌سی، گولجه¬یی اؤزونه خالقین اوغورلو اللریله قاتدیغیندا، بیزی آنلامایان‌لارین، گولجه نظم تورلرینی سینایا‌جاق‌لارینی دا بیلمکده¬ییک.
10- شعرده بیرینجی‌لیک بحثی اولمامالیدیر. سؤزلر، میللتین اورتاق یادداشی‌نین اؤرونودورلر. شعر یا دا نثر، سؤزلردن زامانا یئنیلمز گؤیده‌لن‌لر تیکمه صنعتی‌دیر. شاعیر، او صنعتین اینجیکلییینی چکن کؤنول امکچیسی‌دیر ...(u) مصطفی جیلان[7]"

سایین دادا جینابلاری ایره‌لی سوردویو تئوریسینده اساس اولاراق عروض قالیب‌لرینه دایانیر، اؤرنک:
مفاعلُن فعُلات
مفاعلُن مفاعلُن فعُلات
مفاعلُن مفاعلُن مفاعلُن فعُلات
مفاعلُن مفاعلُن مفاعلُن مفاعلُن فعُلات
مفاعلُن مفاعلُن مفاعلُن فعُلات
مفاعلُن مفاعلُن فعُلات
مفاعلُن فعُلات (v)
اؤته یاندان تورکیه گولجه شعر پلاتفورملاریندا و تورکیه گولجه ادبی آخینینین نظم تورلرینین یئددینجی تورونده، آکروستیک بؤلومونده بئله اوخویوروق:
"ایستر هیجا، ایستر عروض و یا سربست یازیلسین فرق ائتمیر. اؤنملی اولان حرف دوزولوشودور. قافیه یازیب یازماماق‌دا شاعیرین ایسته‌یینه قالمیش بیر دورومدور.(w)
بئله‌لیکله عروضون‌دا گولجه‌نین ایچینده تعریف اولماسینی گؤروروک.
یئری وار زلال و گولجه‌نین بو قدر بیربیرینه بنزه‌دیینده اوچگئن قالیبی‌نین حاققیندا بیلگی‌لر سایین اوخوجولارا وئریلسین:
شعر تورو: اوچگئن(اوچبوجاق)
1- فورم اعتباریله اوچ‌بوجاغا بنزه‌دییین‌دن بو آدی گؤتورموش‌دور. آزدان چوخا، چوخ‌دان آزا دوغرو هیجا‌لاردان یارانان میصراع قورولوشو واردیر. هیجا وزنیمیزده یئنی بیر نظم چئشیدی‌دیر.
2- میصرالارداکی هیجا سایی چوخ اؤنم‌لی‌دیر. میصراع نئچه هیجا‌لیقسا، هیجا سایینی ائحتیوا ائدن سطرده یئرینی آلماقدا‌دیر.
-1
-2
-3
-4
-5
-6
-7
و یا بونون ترسی اولان؛
-7
-6
-5
-4
-3
-2
-1
هیجا‌لاردان یارانان باشلی باشینا بیر قالیب‌دیر.
3- شاعیر دیله‌سه، چوخ ده‌ییشیک شکیل‌لر و دیزیلیشلرده ده اوچ‌بوجاق تورو شعر یازا بیلر. اؤنم‌لی اولان، هیجا سایی‌نین آرتیم و اکسیلیشین‌ده‌کی سیرا سایی‌دیر. ایسته‌نیلن هیجا سایی ایله باشلانیلیب، ایسته‌نیلن هیجا سایینا قدر اوچ‌بوجاق اوزادیلا بیلر-قیسالدیلا بیلر، ایکی یا دا اوچ، دؤرد او‌چ‌بوجاق دؤشمه دؤشمه‌یه، ترس و یا ده¬ییشیک شکیل‌لرده ده بیر آرایا گتیریله بیلر.
4- قافییه مئیدانا گلمه‌سینده شاعیر تامامیله آزاددیر. دیله‌دییی شکیلده قافییه توخوماسینی میدانا گتیره بیلر.
اوچ‌بوجاق تورونه شعراؤرنه‌یی:
Kal...
Canım,
Kal gülüm
Kal n'olursun,
Biraz daha kal...
Uzat ellerini
Öpeyim, koklayayım
Haydi sarıl boynuma
Bitsin yetimliğim
Ah bile demem
Çiçeğimi
Dalından
Kopar
Al...

Mustafa CEYLAN '

"تورکیه ده 1940-1941ایللری ایدی. اورخان ولی، مئلیح جئودئت و اوکتای ریفات، ایشته بواوچ یولداش ... بلی یالنیز اوچ یولداش ... بعضن میلیون‌لارلا کیلومئترلیک یول،تک بیر آددیملا باشلاییر. بؤیوک بیر ادبیات میدانا گلمه‌سی¬ده بیر و یا بیر نئچه آداملا باشلامیشدیر، باشلایا بیلر ... اؤنم‌لی اولان اینسان‌لار دئییل، خصوصیت‌لی-کئیفیت‌لی-تجهیزات‌لی- بیلگیلی-اینانج‌لی ایددیعا آدام‌لاری‌نین وارلیغی‌دیر. گونوموز شعر دونیاسیندا اینسان‌لارین بیر-بیرینه گؤونمه‌مه‌سی، توز دومان ایچینده‌کی اینتئرنئت موحیطی داخیل، شاعیرلرین ائگویزما‌لارینا توتقون اولما‌لاری، "من" دئمه‌لری-"بیز" دئیه بیلمه‌مه‌نین سبب‌لری باشدا، «اورتاق ایددیعا، اوفوقو باخیش چیزگیسی» اولوشتوراماما‌لاری سببیله تورکیه ده ادبی آخین حسرتی ساده بیر 'حسرت اولا‌راق قالمیشدی.
گولجه، او حسرتی بیتیرن بیرحرکت اولدو ..."(x)
گولجه¬نین یارانیشینا باخدیقدا زامان آشاماسیندا تاریخی، توپلومسال و سایکولوژیک بیلیم¬لر و فلسفه¬یه دایانان بیر آخیم اولدوغونو گؤروروک. بو زلال هانسی توپلومسال، تاریخسل و سایکولوژیک فلسفه¬یه آرخالانیر؟ زلال بو قدر ایددیعا ایله توپلومدا و ادبی دونیامیزدا گونوموزون هانسی سورونلارینی چؤزمه‌یه چالیشیر؟
تورکیه ده 1940 ایللرینین حسرتلی قریب آخینی دالی سوره گولجه آخینی یارانیر. بئله لیکله یئری وار بالاجا بیر یازیلا قریب آخینی حاققیندا سایین اوخوجولارا بیر سیرا بیلگی¬لر وئریلسین. بو اساسدا مطصفی جیلانین دیلیله بو خاطیره‌نین ده بوردا گتیرمه‌یینی یئرلی بیلیرم:
ایللر اؤنجه، آنکارا دا رحمت‌لیک معلم‌لریم «احمد محب دراناس»، «عاریف نیهات آسیا» و «احمد طوفان شنتورک»-ون[8] ائولرینه هفته‌ده بیر نئچه گون، فورصت تاپدیقجا اوغرایار، اونلارین مؤحتشم شعر اوکئانیندان ایستیفاده ائتمه‌یه چالیشاردیم.
ایندی هر اوچو ده حاقا قوووشوبلار، دیله‌ییرم مکانلاری جننت اولار.
احمد طوفان شن تورک دن ائشیتدیک‌لریم عینیله بئله‌دیر دوست‌لار:
احمد طوفان شن تورک آنلاتدی:
"و ایللرده، من، آنکارا هیپودرومونون[9] گیریشینده گیشه مامورو ایدیم. هیپودروما گلن‌لره بیلئت ساتیردیم. «اورهان ولی کانیک»ده آت یاریشی توتقونو ایدی. آنکارا دا بیر-بیریمیزی تانییار و سئوردیک.
اورهان ولی و یولداش‌لاری سربست شعری-"قریب"ی اورتایا گتیردیلر، من-گلنکسل شعریمیزی پوزدولار-دئیه دئهشتلی بیر دورومدا سینیرلنیردیم.
نئجه اولسا، اورهان ولی هیپودروما گلیر، اونا سوروشارام دئیه اؤزومو قانع ائتدیم سانکی.
اؤنم‌لی بیر یاریش وارایدی. اورهان ولی چیخیب گلمزمی؟ سالاملاشدیق. بیلئتینی وئردیم، وئرمدیم اؤزونه، قاپییا یؤنه‌لیب کولوبدان چیخدیم، یاپیشدیم یاخاسینا.
دئدیم کی:
"عصیرلرین شعرینی نئجه بئله اویونجاق، نئجه بئله الوئریش‌سیز و آخماق بیر دوروما سالارسان اورهان قارداشیم؟ یاراشدیمی سنه؟ عاییب ائتدینیز!' دئدیم.
اورهان ولی:
-بوراخ بو یاخامی سؤزومو دینله احمد. سؤزومو دینله هله! دئدی.
-سؤیله باخاق، نیه، قارداشیم نیه؟ دئ، سؤیله هایدی!
اورهان ولی:
-باخ احمد، سیز دؤرد قیچلی بیر ماسادا یئمک یئمه‌یه آلیشمیشدینیز. من سیزین اؤنونوزه اوچ¬بوجاق بیر ماسا قویدوم. چاشدینیز. نه یعنی اولا بیلمزمی؟ سونرا، سیز ائوه قاپی‌دان گیریب قاپی‌دان چیخماغا آلیشقیندیز، من، شعرین سینیرسیزلیغینی دیققته آلاراق، ائوه باجا‌دان و یا آچیق پئنجره‌دن ده گیریله بیله‌جه‌یینی سؤیله‌دیم. گیریلمزمی؟ نیه قیزیرسان احمد
دئیینجه، چاشیب قالدیم و اوتاندیم.
اونوتما اؤولاد بو سؤزلریمی.
بلی دوست‌لار بیر اوچگئن "اوچبوجاق" خاطره‌سی ایشده بو.
البته بو گونه قدر گولجه آخینی اولا‌راق آدلاندیردیغیمیز ادبی آخی‌نین تکلیف ائتدیک‌لرینه بنزه‌ین چوخ سایدا اثر وئرن دوست‌لاریمیز، شاعیرلریمیز واردیر. بوندان سونرا دا اولا‌جاق.
گولجه، یالنیز اوچگئن دئییل، بو آندا باشلاتدیغی هئجا شئعیرینه یئنی نفس آلان‌لاری آچماق آماجی ایله اوچگئن‌دن باشقا، بولوشما، چارپازلاما، توکماک، گولجه، آکروستیک و ... داها چوخ سایداکی یئنی نظم تورو اؤنری‌لری ایله یولونا داوام ائتمکده‌دیر و اؤنوموزده‌کی گونلرده سربست شعرده، نثرده و عروضدا دا سینانمامیشی سیناغا، یئنی تکلیف‌لرینی گتیرمه‌یه داوام ائده‌جک.
"هیجا" دا "عروض" دا "سربست" ده بیزیم. شعر تاریخیمیزده‌کی ده‌یرلری و بو گونه قدر یازیلمیش اینکیشاف‌لاری دانما‌دان، اونلارا قارشی چیخما‌دان، یئنی‌دن شعریمیزی داها ایره‌لی نوقطه‌لره گتیرمه چالیشماسیندا و زوروندادیر.
شوبهه‌سیز، گولجه دیشیندا، گولجه‌نین تکلیف ائتدییی نظم تورلری دیشیندا، سیناقلار و گؤزل ایشلر ده واردیر و اولما‌لی‌دیر دا.
گولجه، کؤک‌لرینی بیزیم شعریمیزین تاریخینه اوزاتمیش، دونیا شعرینه ده قوجاق آچمیش یئنی بیر ادبی آخین‌دیر.
دوست‌لاریمیزین گولجه ایزله‌یه‌جک‌لرینه اینانیر؛ اونا قارشی دایانان و اونو دستک¬له¬ین‌ده، هر جور گؤروش و اؤنری‌لرین‌دن ایشیق آلمایا چالیشاجاغیق...". مصطفی جئیلان (y)

بونو قئید ائتمه‌ییم گرکلی‌دیر، بوتون گتیردیییم فاکتلارین تاریخلری سایین دادا بیلوئردی، اعلامیه جهانی‌سینده یازدیغی تاریخدن اؤنجه‌دیرلر و سایین اوخوجولارا وئردییم قایناقلارا اساسن، اوندان اؤنجه تاریخلی اولدوغونو آرایا بیلرلر.
درین سایغیلاریملا بیلیمسل و منطیقی جوابلارین وئریلمه‌سینی گؤزله‌ییرم.


آنلاتیم‌لار:
1- plak
2- Plagiarism
3- patch writing/Paraphragiarism
4- kriptomnezi
5- Mustafa CEYLAN-(Gülcegrubuyazılarından/11.11.2008)
6- AhmetMuhip DRANAS، ArifNihat ASYA و AhmetTufan ŞENTÜRK
7- آت یاریشلاری یاپیلان مکان
قایناقلار:
a) http://www.gencaynet.com/?p=35
b) http://www.akademikbirikim.com.tr/?_args=Dynamic,203
c) SAĞLIK BİLİMLERİNDE SÜRELİ YAYINCILIK 2009-Prof.Dr. Osman İNCİ-BİLİMSEL YAYIN ETİĞİ LKELERİ, YANILTMALAR-YANILTMALARI ÖNLEMEYE YÖNELİK ÖNERİLER
d) http://www.mergopder.com/haber-ayrinti-NTHALarmaNEDR-257.html
e) Devellioğlu-عثمانلیجا تورکجه آنسکلوپئدیک سؤزلوک-2000باسقی17
f) http://www.pau.edu.tr/yonetim/tr/sayfa/etik-kurul
g) http://www.filmlervekitaplar.com/edebiyat-ve-sinemada-intihal.html
h) http://sherezolal.persianblog.ir/page/3000
i) http://gulceedebiyat.kitabxana.net/
j) http://www.dadabilverdi.blogfa.com/cat-5.aspx
k) http://www.antoloji.com/b-gulce-nedir-ne-degildir-siiri
l) http://www.antoloji.com/siir/siir/forum.asp?goster=forum&page=2&siir=364994
m) http://www.antoloji.com/gulce-ucgen-gitme-kal-siiri/
n) http://www.dadazolal1.blogfa.com
o) http://www.gullukdergisi.com
p) .(http://www.hagzolal.blogfa.com/8912.aspx
q) http://shahresher.com/?q=poetry/saadatnia/2624)
r) http://www.hagzolal.blogfa.com/8912.aspx
s) http://www.hagzolal.blogfa.com/8912.aspx
t) http://adabiyat-ir.mihanblog.com/post/156
u) http://www.antoloji.com/b-gulce-nedir-ne-degildir-siiri
v) http://sherezolal.persianblog.ir/page/3000
w) http://www.sairturk.com/DialogMetinSiirGoster.aspx?uyeid=1384&Siirid=7479&playergizle=ok&DialogGoster=SIIR
x) http://www.kalemingolgesi.com/forum/forumKonulari.aspx?topicID=172
y) http://uyeler.antoloji.com/mustafaceylan-gulce-yeni-edebi-akim/siir-ve-sairlere-yazdigi-yorumlar/sayfa-33/---



بو آدرس لردن زلال حاققیندا آرتیق بیلگی لر الده ائده بیلرسیز:
1) سایت رسمی دادا: http://www.dadabilverdi.ir
2) مقاله های مهم دادا : http://www.dada6.blogfa.com
3) قانون کلی شعر زلال : http://www.dadazolal1.blogfa.com
4) زلال های دادا : http://www.dadazolal.blogfa.com
5) غزل های دادا : http://www.dadabilverdi.blogfa.com
6) شعرهای ماورائی دادا : http://www.dada4.blogfa.com

بو آدرسلردن گولجه حاققیندا آرتیق بیلگیلر الده ائده بیلرسیز:
I. http://www.gulceedebiyat.net
II. http://www.gulceedebiyat.com
III. http://atolyeler.edebiyatdefteri.com/atolyedetay/129/gulce--edebiyat--akimi
IV. http://www.kalemingolgesi.com/forum/forumKonulari.aspx?topicID=172
V. http://www.turansam.org/makale.php?id=486
VI. http://www.siirdostu.com/tr/guelce-edebiyat-akimi
VII. http://mustafaceylan.net/